2026-10-06, godzina
imieniny: Artura, Fryderyki, Petry

Orkiestra D阾a w Krempachach (przy OSP) historia - 80 lat istnienia.


Jak wynika przekazów ustnych, orkiestra d阾a istnia砤 ju� w wieku XIX i pocz眛kiem XX wieku, prawdopodobnie do czasów I wojny 秝iatowej.(1914), która spustoszy砤 nasz� parafi� , z wojny nie wróci硂 prawdopodobnie 24 m昕czyzn tak縠 cz硂nków orkiestry.

Ponownie zacz阾o organizowa� orkiestr� w latach 1925-27, a pierwszym nauczycielem muzyki by� nauczyciel Pitoniak, z psz Ni縩ych. Wyremontowano cz甓� starych i zdemolowanych instrumentów, cz甓� wypo縴czono od p. Kopacki z Niedzicy. Brakuj眂e instrumenty, cz硂nkowie orkiestry i mieszka馽y przy wydatnej pomocy rodaków z Ameryki zakupili i drog� kuriersk� dostarczyli z Czechos硂wacji. Zbiórk� pieni昕n� w秗ód rodaków organizowa� ks. Hric oraz Walenty Surma-Tom鎍. M硂dzie� ch阾nie garn瓿a si� do nauki, gdy� by砤 to jedyna mo縧iwo舵 zahaczenia si� o kultur� masow�, oraz wykazania si� zdolno禼iami w秗ód rówie秐ików. Sk砤d orkiestry wynosi� oko硂 26 cz硂nków.

W latach 1926-27 a� do 1940 prowadzi� nauk� muzyki nauczyciel Kowalczyk rodem z Ostrowska, którego cz硂nkowie orkiestry dowozili furmank�, próby odbywa硑 si� na plebanii. Kowalczyk prowadzi� tak縠 chór ko禼ielny. Kapelmistrzem jest wybrany Jan Kowalczyk z Krempach(stryj), jako najbardziej zdolny muzyk. Pierwszymi utworami jakie wykona砤 nasza orkiestra to by硑 kol阣y i lekkie marsze wojskowe. Zaraz te� zacz阾o grywa� kol阣y, ogrywa� mieszka馽ów wsi. Zdobyte fundusze przeznaczano na zakup nut, zeszytów oraz dokupywanie nowych instrumentów. Orkiestra sta砤 si� popularna, zapraszano zespó� na ró縩e imprezy do s眘iednich parafii, tj. do Dursztyna, pusznej, do Frydmana na przywitanie wojewody, do Nowego Targu na pogrzeb burmistrza Rayskiego, na 秝i阾o ludowe ZSLu do Lud糾ierza i Nowego Targu, na pogrzeb Krzeptowskiego do Zakopanego. W latach 30-tych ub. wieku, sk砤d si� ustabilizowa� a poziom gry podnosi� si�, orkiestra by砤 zapraszana do u秝ietniania festynów i zabaw wiejskich od Kro禼ienka, poprzez Spisz a� do Czarnego Dunajca. W owym czasie by硑 te� orkiestry w Niedzicy ,Waksmundzie i Nowym Targu.

W okresie II wojny 秝iatowej orkiestra mia砤 ograniczone pole dzia砤nia chocia縝y z powodu 縠 wielu cz硂nków by硂 na wojnie. Kapelmistrzem w tym czasie nadal jest Jan Kowalczyk z Krempach, pó糿iejszy organista. W styczniu 1945 r podczas frontu na linii puszna-psze, instrumenty zosta硑 pochowane w piwnicach i stodo砤ch, wiele przez to zosta硂 uszkodzonych.


Zaraz po zako馽zeniu dzia砤� wojennych przyst眕iono do przywrócenia dawnej 秝ietno禼i orkiestry, nast阷uje zmiana pokole� i kapelmistrza obejmuje m硂dy cz硂nek Walenty Kowalczyk-junior, który prowadzi orkiestr� a� do 1968r. Z wojska wynosi spore do秝iadczenie oraz sporo nowych nut przywiezionych z Pragi Czeskiej, organizuje te� zbiórk� pieni昕n� na remont zdemolowanych instrumentów. W 1951 roku prowadzi kurs nauki . Cz阺te próby i wyst阷y powoli stawiaj� zespó� na w砤禼iwy poziom. W latach 1960 – 70 zacz阾o stopniowo wprowadza� przegl眃y orkiestr np. w Niedzicy i pszach, na których nasza orkiestra zajmowa砤 czo硂we miejsca.

W 1969r kapelmistrza obejmuje Walenty Zygmund, zastaje orkiestr� w dobrym stanie i prowadzi na przyzwoitym poziomie przez siedem lat. W latach 1968-69 wspólnym wysi砶iem wszystkich mieszka馽ów, pomocy Wspólnoty Urbarialnej, Tow. S硂waków oraz cz硂nków orkiestry dokonano zakupu nowych instrumentów oraz przestrojenia niektórych starych instrumentów na niski strój. Równie� w tym czasie prowadzono nabór i szkolenie m硂dzie縴, które ufundowa硂 Tow. S硂waków a nauk� przez dwa sezony prowadzi� p. Jan Sawina z Nowego Targu. Z du縠j liczby ch阾nych, do ko馽a kursu pozosta硂 dziesi阠iu dobrych przysz硂禼iowych muzyków, którzy zasilili stary sk砤d. Zakupiono tak縠 nowe nuty, zeszyty, usystematyzowano pisowni� nut, zaprowadzono Kronik� orkiestry.

W 1971r. Za spraw� Zarz眃u Towarzystwa S硂waków w Polsce Ko硂 Krempachy, nawi眤ano w ramach wspó硃racy przygranicznej kontakty z orkiestr� d阾� „Oravanka” z miasta Trstena(Trzciana). Dokonano wymiany nut, zaproszono nas na uroczysto舵 100-lecia miasta w 1972r, w ramach rewan縰 zaprosili秏y ich na otwarcie Domu Kultury w 1975r. W Czechos硂wacji byli秏y jeszcze w latach 1977, 1980, 1987 1992r,… Odwiedzili秏y jeszcze inne miejscowo禼i tj. Huncovce w 1992.r oraz Novot w 1980, gdzie zaproszono nas na miejscowe uroczysto禼i , wykonali秏y koncert oraz zabawiali秏y mieszka馽ów na ogólnej zabawie.

W rewizycie zaprosili秏y orkiestr� Oravanke na otwarcie Domu Kultury w 1975r oraz 1984, 1987- na nasze 60-lecie, i 1994 r. Orkiestra z Huncoviec by砤 u nas w 1992r.


W 1976r, kapelmistrzem zostaje Jan Kalata, i prowadzi zespó� przez ca砮 26 lat. Jako by硑 wojskowy muzyk, wprowadzi� zdyscyplinowanie i cz阺te próby, w razie potrzeby gra� na wielu instrumentach. Orkiestra dostaje wiatr w 縜gle i wznosi si� na wy縴ny.

W 1977 r. przy wydatnej pomocy czynników spo砮czno politycznych oraz urz阣u gminy dokonano uszycia 25 kompletnych mundurów.

W 1979-82 r. ca砮 spo砮cze駍two Krempach w czynie spo砮cznym dokonuje rozbudowy im remontu istniej眂ej remizy wybudowanej w 1949r. Na czas rozbudowy instrumenty przeniesiono do prywatnego domu(do Tomka),tam te� odbywa硑 si� próby. Gdy oddano remiz� do u縴tku,oprócz przestronnego gara縰 na sprz阾 ga秐iczy, zyskali秏y du勘 ogrzewan� 秝ietlic� do prób, wraz z sanitariatami.

W 1982 r z funduszy Towarzystwa S硂waków i oszcz阣nosci w砤snych orkiestry zorganizowano jednoroczny kurs nauki dla m硂dzie縴 a nauk� prowadzi� tak縠 Jan Sawina. Towarzystwo S硂waków zakupi硂 te� kilka nowych instrumentów dla potrzeb orkiestry, w organizowanych corocznie Przegl眃ach Kraja駍kich Orkiestr przyznaje nagrody pieni昕ne lub instrumenty ucz阺tnicz眂ym orkiestrom.

W latach 1980-2006 orkiestra bierze czynny udzia� w organizowanych przez powiat i województwo nowos眃eckie konkursach i przegl眃ach, gdzie jeste秏y wielokrotnie nagradzani nowymi instrumentami, czo硂wymi miejscami i wyró縩ieniami. i tak…….zaj阾o; w

1978 - II miejsce - II wojew. przegl眃z orkiestr w Nowym Targu
1981 - wyró縩ienie - IV wojew. przegl眃 orkiestr w Gorlicach
1984 - wyró縩ienie - VII wojew. przegl眃 orkiestr w Gorlicach
1986 - wyró縩ienie - IX wojew. przegl眃 orkiestr w Nowym S眂zu
1987 - „Z硂ta odznaka za zas硊gi dla województwa Nowos眃eckiego”-(60 lecie)
1988 - II miejsce - XI wojew. przegl眃 orkiestr „Echo tr眀ity”-N.S眂z
1989 - III miejsce - XII wojew. przegl眃 orkiestr w Nowym S眂zu
1990 - II miejsce - XIII wojew.przegl眃 orkiestr w Nowym S眂zu
1993 - III miejsce - XVI wojew.przegl眃 orkiestr w Nowym S眂zu
1994 - II miejsce -XVII wojew.przegl眃 orkiestr w Nowym S眂zu
1996 - udzia� w Ogólnopolskim Festiwalu Orkiestr D阾ych w Sandomierzu.

60-lecie orkiestry obchodzono uroczy禼ie w roku 1987, orkiestra wykona砤 koncert w centrum wsi, odznaczono zas硊縪nych cz硂nków, seniorów orkiestry. Zaproszono zaprzyja糿ion� „Oravanke”


W ramach wyró縩ienia przez woj. przegl眃 orkiestr „Echo tr眀ity” w Nowym S眂zu w r 1996, wraz z orkiestr� z Ochotnicy , orkiestra reprezentowa� nasze województwo na Regionalnym Przegl眃zie Orkiestr w Sandomierzu.

W przegl眃ach Kraja駍kich Przegl眃ach Orkiestr na terenie Spisza i Orawy organizowanych przez Towarzystwo S硂waków nieprzerwanie uczestniczy przez 25 lat, a organizatorami tych przegl眃ów nasza orkiestra by砤 w latach; 1989, 1994, 2000 i 2007 roku

Na zako馽zenie XX wieku spo砮cze駍two Krempach buduje na terenie kompleksu sportowo rekreacyjnego w jgu now� placówk� kulturaln� na okres letni tj. pi阫ny amfiteatr. Od czasu otwarcia do dzisiaj odby硂 si� tutaj wiele imprez kulturalnych, festynów wiejskich, równie� przegl眃ów orkiestr.

W 2002-03 przy pomocy GOK-u, Rady So砮ckiej oraz 秗odków w砤snych orkiestra organizuje kurs nauki muzyki, który prowadzi tr阞acz Antoni Malec z Czarnej Góry, nauczyciel wprowadza do praktyki nowoczesne metody dydaktyczne, uczy najnowsze utwory 秝iata. Do starego sk砤du do潮czy硂 15 zauczonych cz硂nków.

Wszystko co dobre, kiedy� si� ko馽zy. Sko馽zy砤 si� nasza wspó硃raca z kapelmistrzem Janem Kalat�, który zmar� nagle i przedwcze秐ie w 2003r w wieku 63 lat. Przybita i pogr笨ona w smutku orkiestra nie rezygnuje, lecz wybiera jednak na swojego przywódc� koleg� Franciszka kasza, który dzielnie podejmuje trud organizacyjny. Pomimo 縜硂by, bierze udzia� w wojew. przegl眃zie ”Echo trombity”. Dla potrzeb telewizji TVP3 nagrywamy jest film- kol阣y do programu „Etniczne klimaty”


Ze 秗odków w砤snych orkiestra zakupuje nowe zeszyty, pisze si� nowe utwory, osobno ko禼ielne, marszowe, pogrzebowe, remontuje zniszczone instrumenty oraz dokupuje niezb阣ne. Zmieniaj眂y si� 秝iat polityczny i gospodarczy w Europie(maj 2004- jeste秏y cz硂nkiem wielkiej rodziny UE), zmusza naszych mieszka馽ów do szukania pracy poza granicami naszej miejscowo禼i, kraju a tak縠 Europy. Wskutek powy縮zego, stan osobowy orkiestry co roku ulega os砤bieniu, zachodzi wi阠 konieczno舵 corocznego dokszta砪ania m硂dzie縴. Tak wi阠 przy finansowej pomocy GOK-u, Rady So砮ckiej i w砤snym, w 2006roku ponownie wprowadzono szkolenie m硂dzie縴, tym razem z naborem s� coraz wi阫sze trudno禼i, m硂dzie� ma do wyboru te� inne atrakcje. Nauk� prowadzi kapelmistrz z Maniów Stanis砤w Wojtaszek. Z du縠j grupy uczniów tylko siedmiu zasili nasze szeregi.

Zbli縜j眂a si� okr眊砤 rocznica 80 lat dzia砤lno禼i naszej orkiestry, mobilizuje ca硑 zespó� oraz inne organizacje i mieszka馽ów. W 2006 r. z funduszy w砤snych orkiestry oraz pomocy finansowej Rady So砮ckiej ,Wsp. Urbarialnej i GOK-u w czerwcu zakupiono-uszyto letnie ubranie, czyli spodnie i kamizelki w granatowym oraz koszule w niebieskim kolorze w ilo禼i 32 kompletów. Pierwsz� prezentacj� w nowym odzieniu mieli秏y podczas wizytacji abp. St-wa Dziwisza w naszej parafii 17 czerwca, oraz na III- Festynie Krympaskim. Do ko馽a roku uda硂 si� jeszcze zrealizowa� uszycie drugich spodni i marynarek, czyli 32 komplety ubra�.

Rok ubieg硑(2006) by� obfity w nasze wyst阷y i koncerty. Do sta硑ch punktów naszej dzia砤lno禼i nale勘 cho鎎y.: granie kol阣, wzorem orkiestry z Ostrowska i Nowego Targu, gramy tzw.”majówki” na wie縴 ko禼ielnej. Uczestniczymy we wszystkich uroczysto禼iach ko禼ielnych i wi阫szych 秝i阾ach, w okresie letnim ogrywamy przyje縟縜j眂� na urlop poloni� Ameryka駍k� , gramy na wszystkich pogrzebach zmar硑ch cz硂nków naszej spo砮czno禼i, uczestniczymy w uroczysto禼iach stra縜ckich , sportowych i wiejskich. Ch阾nie jeste秏y zapraszani do s眘iednich parafii dla u秝ietnienia okoliczno禼iowych imprez.

Przez rok 2006 orkiestra ogó砮m wyst眕i砤 publicznie 36 razy, poza parafi� gra砤 na ró縩ych imprezach w Nowej Bia砮j, Dursztynie, D阞nie, pusznej, Lud糾ierzu, Podwilku i Lipnicy. Uczestniczy we wszystkich przegl眃ach orkiestr na terenie powiatu. Utrzymuje nadal stare kontakty w ramach wymiany przygranicznej, mamy te� spor� bibliotek� utworów czeskich i s硂wackich. Oprócz utworów polskich, wykonujemy te� inne utwory tzw. standarty 秝iatowej muzyki lub ich przeróbki, jednak najlepiej czujemy si� w utworach i przeróbkach z terenu przygranicznego tzw. „Spiskich rytmach „, za których wykonanie byli秏y wielokrotnie nagradzani.


Z okazji 80 –lecia orkiestra (wraz z LKS) wyda砤 w砤snym sumptem na禼ienny „Kalendarz 2007” a zamieszczone na nim fotografie obrazuj� ci眊硂舵 dzia砤lno禼i orkiestry. Gminny O秗odek Kultury wyda� nam okoliczno禼iowy mini - folder. Obecnie pe硁y sk砤d naszego zespo硊 wynosi 32 cz硂nków, w tym 4 dziewczyny, oraz 7 uczniów.

Z tego miejsca nale縴 si� podzi阫owanie dla wielu cz硂nków za bezimienn� spo砮czn� prac� na rzecz orkiestry i naszego spo砮cze駍twa. Dzi阫ujemy Wspólnocie Urbarialnej, Radzie So砮ckiej, Urz阣owi Gminy Nowy Targ wraz Gminnym O秗odkiem Kultury w pusznej, Wiejskiemu Domu Kultury, Towarzystwu S硂waków w Krempachach i Krakowie za wielokrotne wsparcie finansowe, bez którego orkiestra nie jest w stanie si� utrzyma�.

Dzi阫ujemy pozosta硑m organizacjom spo砮cznym i bezimiennym ofiarodawcom naszej miejscowo禼i, tak縠 krajanom z Ameryki za owocn� wspó硃rac� w przeci眊u wielu dziesi眛ek lat.

Lata trzydzieste XX w.            
             
        
        
           

Krempachy, stycze� 2007r. Franciszek Pacyga
Materia硑 紃骴硂we: kronika orkiestry, wywiady, ”Historia Krempach 1945-2005” opr.FP.
Fotografie: archiwum orkiestry , Franciszek Pacyga, Jan Krzysztofek.

Administracja oficjalnej strony Krempach czeka na informacje od Internaut贸w. Mog膮 to by膰 teksty, reporta偶e, czy foto-relacje.
Czekamy r贸wnie偶 na zaproszenia dotycz膮ce zbli偶aj膮cych si臋 wydarze艅 spo艂ecznych, kulturalnych, politycznych.
Je偶eli tylko dysponowa膰 b臋dziemy czasem wy艣lemy tam naszego reportera.

Kontakt: pacygowie@interia.pl, tel. 508 167 145

Administracja Linki Spiskie wsie Facebook social plugin
AdminPanel
Kontakt

dursztyn-spisz.pl goral.info.pl
ugnowytarg.pl
http://maps.geoportal.gov.pl/webclient/
nowytarg.sk
dursztyn.ugnowytarg.pl
www.fotografie.nowytarg.pl
http://zorfrydman.futbolowo.pl/
mok.nowytarg.pl
tatrzanskibs.pl
foto.podhale.pl
nowotarski.pl
http://www.folklorfest.sk/
gold-fotografia.pl
www.gim.krempachy.szkolnastrona.pl
www.spkrempachy.szkolnastrona.pl
rogoznik.bnx.pl
Czarna G贸ra
Dursztyn
Falsztyn
Frydman
Jurg贸w
Kacwin
Krempachy
艁apszanka
艁apsze Ni偶ne
艁apsze Wy偶ne
Niedzica
Nowa Bia艂a
Rzepiska
Trybsz


Copyright © 2o11 www.krempachy.espisz.pl | All Rights Reserved

Created by    gb